De Nederlandse horeca staat opnieuw voor een fiscale uitdaging. Met het aannemen van het Belastingplan 2026 wordt het lage btw-tarief op logies verhoogd. Voor hotels, B&B’s, vakantieparken en andere aanbieders van overnachtingen heeft deze maatregel directe gevolgen voor prijzen, marges en concurrentiepositie. Maar wat betekent dit nu écht in de praktijk? En welke keuzes hebben horecaondernemers?

Van laag naar hoog: wat verandert er precies?

Tot en met 2025 viel logies onder het lage btw-tarief van 9%. Met ingang van 2026 wordt dit verhoogd naar het algemene tarief van 21%. Het kabinet beoogt hiermee extra belastinginkomsten te genereren en fiscale uitzonderingen te beperken. Vanuit beleidsmatig perspectief is dat verdedigbaar, maar voor de sector komt deze wijziging bovenop al bestaande druk door stijgende lonen, energieprijzen en financieringslasten.
Belangrijk om te benadrukken: het gaat uitsluitend om logies in ter beschikking gestelde accomodatie. Kamperen met eigen accommodatie (zoals tenten, caravans en campers) vormt hierop een belangrijke uitzondering. Het ter beschikking stellen van een kampeerplaats zonder verhuur van een accommodatie blijft onder het lage btw-tarief van 9% vallen.

Direct effect op prijs en vraag

De meest zichtbare consequentie is de hogere prijs voor de gast. Een hotelkamer van €100 exclusief btw kostte de consument €109. Met het nieuwe tarief wordt dat €121. Een stijging van ruim 11%. De vraag is vervolgens: kan die prijsverhoging volledig worden doorberekend?
Dat hangt sterk af van:

  • het type onderneming (budget, middenklasse of luxe)
  • de locatie (stad, regio, toeristisch gebied)
  • en de concurrentiedruk, zowel nationaal als internationaal

Vooral in het middensegment is de prijsgevoeligheid groot. Ondernemers die de btw volledig doorberekenen, lopen het risico op lagere bezettingsgraden. Wie de prijsstijging deels absorbeert, ziet de marge verder onder druk komen te staan.

Concurrentiepositie onder druk

Een belangrijk aandachtspunt is de internationale concurrentie. In veel Europese landen geldt nog steeds een verlaagd btw-tarief voor logies. Dat betekent dat Nederland relatief duurder wordt als overnachtingsland. Dit kan met name gevolgen hebben voor:

  • grensregio’s
  • zakelijke hotels die concurreren om internationale congressen
  • en toeristische gebieden die afhankelijk zijn van buitenlandse gasten

Cashflow en administratie: onderschatte gevolgen

Naast prijs en marge heeft de btw-verhoging ook gevolgen voor de liquiditeit. Ondernemers dragen immers meer btw af, terwijl betalingen soms pas later binnenkomen (bijvoorbeeld bij zakelijke klanten of touroperators). Dit vraagt om scherpere cashflowplanning.
Administratief is het eveneens zaak alert te zijn. Ondernemers met gemengde activiteiten (logies, ontbijt, dinerarrangementen) moeten btw-splitsingen correct toepassen. Arrangementen vragen mogelijk om herstructurering of herprijzing om fiscale risico’s te voorkomen.

Strategische keuzes voor horecaondernemers

Hoewel de btw-verhoging niet te voorkomen is, zijn er wél strategische opties:

  1. Herpositioneer je prijsstrategie
    Kijk kritisch naar kamerprijzen per segment en per kanaal. Dynamische pricing kan helpen om pieken en dalen beter op te vangen.
  2. Verhoog de toegevoegde waarde
    Als de prijs omhoog gaat, moet de gast dat voelen in beleving: service, comfort, extra’s of arrangementen.
  3. Optimaliseer kosten en processen
    Denk aan personeelsplanning, inkoopcontracten en energieverbruik. Kleine efficiëntieverbeteringen kunnen het margedeel compenseren dat door btw verloren gaat.
  4. Herzie arrangementen en pakketten
    Door logies te combineren met laag-btw-diensten (zoals ontbijt of diner) kan de totale waardeperceptie verbeteren, mits fiscaal correct ingericht.
  5. Gebruik data en forecasting
    Analyseer boekingsgedrag vóór en na de tariefwijziging. Tijdig bijsturen is cruciaal.

Onze rol

Juist in deze context verandert de rol van de accountant of adviseur. Het gaat niet alleen om correcte aangiftes, maar om scenario-denken, prijsmodellen en strategisch inzicht. Ondernemers hebben behoefte aan antwoorden op vragen als: “Wat doet dit met mijn break-evenpunt?” en “Hoeveel bezetting moet ik extra draaien om dit op te vangen?”

Conclusie

De verhoging van de btw op logies is meer dan een administratieve wijziging. Het is een structurele verandering die directe impact heeft op prijsstelling, marge en concurrentiepositie in de horeca. Ondernemers die proactief analyseren en strategische keuzes maken, kunnen de schade beperken en zelfs kansen creëren. Wie afwacht, loopt het risico dat de maatregel pas voelbaar wordt wanneer bijsturen te laat is.

Bart Vriesen, Senior Adviseur MKB en horecaspecialist